‘Okullar bir hafta sonra kapanırsa bu kırtasiyecilerin ölümü demek’

ANKARA – Covid-19 pandemisi sürecinde yüz yüze eğitimin uzun mühlet yapılmadığı Türkiye’de, bu durumdan olumsuz etkilenen işletmeler ortasında …

25 Ağustos 2021 21 views 0
reklam

ANKARA – Covid-19 pandemisi sürecinde yüz yüze eğitimin uzun mühlet yapılmadığı Türkiye’de, bu durumdan olumsuz etkilenen işletmeler ortasında kırtasiyeciler de yer alıyor. Okulların bir açılıp bir kapanma durumunun belirsizlik yarattığını, yeni eser almak için borçlandıklarını söyleyen esnaf, 6 Eylül’de başlayacak yeni periyot öncesi eski heyecanlarının olmadığını tabir ediyor. Pandemi periyodunda açığa çıkan olumsuz tablonun yanı sıra kırtasiyeci esnafının keder yandığı bir öbür bahis ise zincir marketlerin de kırtasiye eseri satması.

‘ESNAF BORÇLANARAK RAFINA ESER KOYMAYA ÇALIŞIYOR’

Ankara’da 30 yıldır kırtasiyecilik yapan Akif Topçu, korona virüsü salgını devrini, “Çalışamadık, borçlandık” kelamlarıyla özetliyor. Pandeminin kırtasiyeci esnafını olumsuz etkilediğini, okulların kapalı olması ve sokağa çıkma yasakları periyodunda dükkanlarını açamamaları nedeniyle iş yapamadıklarını belirten Topçu, “Geçen yıl okullar açılacak diye döneme hazırlık yaptığımızda malımızı almış rafımıza koymuştuk. Bu malları da borçla almıştık. Bu borçları ödeyemeyince çok mağdur olduk” dedi.

Akif Topçu: Küçük esnaf olarak okulların açılmasına dair çok bir heyecanımız yok. Neden heyecan yok? Zira piyasayı zincir marketler belirliyor. Her köşe başını tuttular

Pandemi devrinde devletten kâfi dayanağı görmediklerini, 30 yıllık esnaf olarak hibe yardımından dahi yararlanamadıklarını belirten Topçu, 6 Eylül’de açılacak okulların tekrar kapanması ihtimalinin kırtasiyecilerin ‘ölümü’ olacağını belirterek şunları söyledi:
“Okullar bir açılıyor bir kapanıyor. Okulların tekrardan kapanma ihtimali bizi korkutuyor. Okullar açılacak deniyor ve buna güvenerek esnaf yeterli makûs borçlanarak da olsa rafına eser koymaya çalışıyor. Okullar açılıp bir hafta sonra yine kapanırsa bu dalın, kırtasiyecilerin vefatı demek. İnşallah dönem yeterli geçer ve okullar kapanmaz. Kırtasiyecinin Türkiye’de yaşaması lazım. Kırtasiyeci var olursa ülkede eğitim de var olur.”

‘OKULLARIN AÇILMASINA DAİR HEYECANIMIZ YOK’

Alışverişe gelen çocukların sesini özlediğini belirten Topçu, geçmiş yıllarda okulların açılmasından evvel dört ya da beş kişi dükkânda çalıştıklarını, müşterilere eser yetiştiremediklerini söylüyor. Bugünlerde sırf eşiyle birlikte dükkânda beklediklerini, eski iş heyecanının piyasada olmadığını belirten Topçu, bilhassa zincir marketlerde satılan kırtasiye eserlerinin kendilerini olumsuz etkilediğini söylüyor:
“Küçük esnaf olarak okulların açılmasına dair çok bir heyecanımız yok. Neden heyecan yok? Zira piyasayı zincir marketler belirliyor. Her köşe başını tuttular ve ekonomik gücünü kullanarak kırtasiye reklamı yapıyorlar. Bu insanları etkiliyor ve beşerler reklamın ağır olduğu yere yöneliyorlar. Artık küçük esnafı düşünen yok. Küçük esnafın sahibi yok. Marketlerin kırtasiye eseri satması yasaklanmadığı sürece bizim heyecanımız yerine gelmez. Odamızın bu hususta Ticaret Bakanlığı’nda birtakım teşebbüsleri oldu fakat sonuç alınamadı. Buna dönük adım atılması gerekiyor.”

‘İKİ YIL EVVEL 150 LİRAYA DOLAN ÇANTA BUGÜN 300 LİRADAN AŞAĞIYA DOLMAZ’

Uzun mühlet sonra okulların açılmasıyla bilhassa velilerin merak ettiği bir öbür bahis kırtasiye eserlerinin fiyatları. Bilhassa son altı ay içerisinde kırtasiye eserlerinin yüzde 70 ile yüzde 80 oranlarında zamlandığını söyleyen Akif Topçu, bir öğrenci üzerinden fiyat değişimlerini ise şu sözlerle anlattı:
“Bir öğrencinin tüm gereksinimlerini karşılayacak bir çanta kırtasiye eserinin fiyatı, çocuğun sınıfına nazaran değişiyor. Örneğin, iki yıl evvel bir ana sınıfı öğrencisinin çantası 150 liraya doluyorsa bugün 300’den aşağıya dolmaz. İlkokul da iki yıl evvel çantasını doldurmak 100 lira tutuyorsa, bugün 200’e yakına lakin dolar. Müşteriler fiyatların ne kadar arttığını soruyorlar fakat beşerler da durumu biliyorlar. Sadece kırtasiyeye değil ülke genelinde gıdasından kıyafetine her şeye artırım geldi. Bunda bizim de yapabileceğimiz bir şey yok. Biz de küçük işletmemizi devam ettirmeye çalışıyoruz, devam edebildiğimiz kadar çabalıyoruz.”

‘KAPATANLAR, KAYBOLANLAR ÇOK’

Ankara Kitap ve Kırtasiyeciler Odası Lideri Ünal Şimşek’e nazaran ise pandemi periyodunda işini yapamaz duruma gelen çok sayıda kırtasiyeci var. Her ay on ile on beş kırtasiyecinin dükkanını kapatmak için odaya başvurduğunu, derneğe haber vermeden direkt iflas edenlerin de sayısının çok olduğunu belirten Şimşek, yeni eğitim öğretim yılı öncesi esnafın keyifli olmadığını söylüyor:
“Aldığımız birçok eser satılmadığı, yerinde durduğu için okullar açılmadan evvel eksik giderme varsa onları yapıyoruz. Bu süreçte kapatanlar, kaybolanlar çok. Günlük gelirle yaşayan beşerler 3 bin lira kira veriyor. Ailesinin masraflarını de düşününce bu senede 60 bin lira eder. 60 binlik sarfiyatın karşısında kim hayatta kalabilir? İşletmeler kapanmış vaziyette ya da kalan üç beş malını piyasaya sürmek durumunda.”

‘ÖNLERİNİ GÖREMİYORLAR’

Esnafın yeni eğitim öğretim yılı öncesinde heyecanının olmadığını, odaya bağlı esnaflarla yaptığı görüşmelerden üç esnaftan ikisinin yeni eser alamadığını söylediğini aktaran Şimşek kelamlarını şöyle sürdürdü:
“Konuştuğum esnaf, ‘Elimizdeki kalan malı satabilirsek memnun olacağız’ dediler. Bu da gösteriyor ki yeni devirde eser alacak paraları yok. Evvelce masraf malımızı alır ve vakitle öderdik. Artık esnaf ‘ben nasıl alayım mal’ diyor. Önlerini göremiyorlar. Okulların açılacağına kesin diyorlarsa da güvenmedikleri için, paraları da olmadığı için çok fazla mal alamıyorlar, heyecan da duymuyorlar. Hayatta kalabilmek için çalışacaklar fakat ne olacak bilmiyoruz.”

‘BİZİ PERİŞAN EDEN ZİNCİR MARKETLER’

Zincir marketlerin kırtasiye eseri satmaması için hükümet yetkilileriyle kurdukları diyaloglardan olumlu sonuç alamadıklarını belirten Şimşek, “Bizi perişan eden zincir marketler” dedi ve şunları söyledi:
“Televizyonların tüm kanallarında zincir marketlerin reklamı var ve bu mevsimde kırtasiyenin tüm eserlerini satıyorlar. Perakende satış yasası çıkacaktı ama çıkmadı. Bizim geçmişte kitap, kırtasiye satış elemanlığı evrakımız vardı. Bu belgeyi dört yıl evvel kaldırdılar. Kırtasiyeciliğin meslek olduğunu belirterek, bu mesleğin ölmemesi için bu doküman ile yalnızca satışın yapılabilmesi için teşebbüsümüz oldu. Türkiye çapında 70 bin işletmenin ve ailelerinin ekmek yediğini anlatmamıza karşın hala bu yasa da doküman de çıkmadı. Biz de hayatta kalmak için çırpınmaya devam ediyoruz.”

BENZER KONULAR