AB, Rusya’dan enerji ithalatı yasağına nasıl bakıyor?

CEM COŞKUN/BERLİN AB ülkelerine odaklı haber sitesi Euractiv’in derlediği bilgilere nazaran Avrupa Birliği ülkeleri Rusya’dan güç ithalatı …

11 Mart 2022 95 views 0
reklam

CEM COŞKUN/BERLİN

AB ülkelerine odaklı haber sitesi Euractiv’in derlediği bilgilere nazaran Avrupa Birliği ülkeleri Rusya’dan güç ithalatı yasağı konusunda çok farklı görüşlere sahipler. Sıkı savunucular da var sıkı muhalifler de açık olanlar da var kararsız kalanlar da. Hülasa Avrupa’nın Rus gazı ve petrolüne olan yüksek bağımlılığı, artan güç fiyatları ve enflasyondaki yükseliş karar alıcıları sıkıntı durumda bırakıyor.

Muhalifler: Almanya, Macaristan, Bulgaristan, Finlandiya

Avrupa’daki en büyük Rus gazı tüketicisi olan Almanya, Rusya’ya yönelik güç ithalatı yasağına kesin bir lisanla karşı çıkıyor. Başbakan Yardımcısı Robert Habeck, bunun ülkedeki toplumsal barışı tehlikeye atacağını ve belli dallarda gerçek bir güç kıtlığı tehlikesi yaratacağını savunuyor.

Almanya’da güç ambargosunu savunan milletvekilleri de var, fakat genel temayül güç ithalatı yasağı yerine Rusya’ya güç bağımlılığını süratlice düşürecek siyasetlerin hayata geçirilmesi tarafında. Almanya, toplam tükettiği gazın (140 milyar metreküp) yüzde 55’ini Rusya’dan alıyor. Ayrıyeten ham petrolünün yüzde 35’ini ve kömürünün yüzde 50’sini de Rusya’dan ithal ediyor.

“Savaş berbat fakat bedeli Maca ailesi ödemesin”

Macaristan’da Başbakan Viktor Orban, AB seviyesinde güç yaptırımlarına karşı çıkacağını söyledi. Orban, “Rusya’nın silahlı saldırısını ve tıpkı vakitte savaşı kınıyoruz, ancak bunun bedelini Macar ailelerinin ödemesine müsaade vermeyeceğiz” diye konuştu.

  • Macaristan, petrol ve doğalgazının birçoklarını Rusya’dan ithal ediyor.
  • Geçen yıl, Gazprom ile 15 yıllık yeni bir gaz tedarik muahedesi imzaladı.

Bulgaristan Başbakanı Kiril Petkov ise, hükümetinin Rusya’ya yönelik yaptırımları desteklediğini, lakin mümkün bir güç ithalatı yasağına katılmaları için ellerinde alternatif olmadığını açıkladı.

  • Bulgaristan, Rusya’dan gaz tedarikine yüzde 70 bağımlı.
  • Ülkedeki tek petrol rafinerisi Rus Lukoil şirketine ilişkin ve kullanılan yakıtın yüzde 60’ından fazlasını sağlıyor.

Finlandiya’da hükümet, ülkenin güç arz güvenliğini olumsuz istikamette etkileyecek yaptırımlardan yana değil. Bununla birlikte, birçok Fin şirketi Rusya’dan ayrılacağını açıkladı.

  • Finlandiya’nın kullandığı kömürün yaklaşık yarısı Rusya’dan geliyor.
  • Ülkede kullanılan doğal gazın ve petrolün üçte ikisi Rusya’dan ithal ediliyor.

Polonya güç ithalatı yasağının en sıkı savunucusu

Polonya, Rusya’dan gelen gaz arzının kesintiye uğramasından ziyan görecek olsa da artan LNG ithalatı ve Norveç’ten gelen gazla bu açığı kapatabileceğini düşünüyor.

Polonyalı bir diplomat, “Kuzey Akım 1 üzerinden milyarlarca euro Rusya’ya akıyor. Ve bu bedel, Ukraynalıların kanlarıyla ödeniyor” kelamlarıyla AB ülkelerini güç ambargosuna dahil olmaya çağırdı.

  • Polonya 2021’de Rusya’dan 8,3 milyon ton kömür ithal etti.
  • Ülke gaz gereksiniminin yüzde 55’ini Rusya’dan karşılıyor.

Güç ithalatı yasağına açık olanlar: Fransa ve İspanya

Fransa, Rusya’ya güç yaptırımları uygulamaya hazır olduğunu belirtirken, Moskova ile diyaloğun açık kalmasının değerine de işaret etti.

Ticaret Bakanı Franck Riester, “Hiçbir kapıyı kapatmıyoruz, yalnızca Rusya’ya baskı uygulamada nelerin tesirli olduğuna bakmamız ve bunun AB üyeleri üzerinde yaratabileceği sonuçları dikkate almamız gerekiyor” tabirlerini kullandı.

  • Fransa’nın doğal gaz ithalatının yüzde 17’si Rusya kaynaklı.
  • Ülkede kullanılan petrolün yüzde 7’si ise Rusya’dan ithal ediliyor.

İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, ülkesinin gerekirse Rusya’dan petrol ve gaz ihracatının yasaklanması da dahil olmak üzere AB ile koordineli olarak alınan her türlü tedbiri destekleyeceğini söyledi. Bu, İspanya’nın Rusya’ya nispeten daha düşük güç bağımlılığıyla açıklanabilir.

  • İspanya, 2021’de ülkenin petrol muhtaçlığının yalnızca yüzde 4,5’ini Rusya’dan aldı.
  • İber Yarımadası, LNG terminalleri açısından bir merkez pozisyonunda. İspanya 6 adet etkin LNG terminaline sahip. Bu da gaz ithalatında çeşitlendirmeye imkan sağlıyor.

Kararsızlar: İtalya, Çekya, Yunanistan, Slovenya, Romanya

İtalya güç yaptırımları konusunda kesin sözlerden kaçınıyor. Başbakan Mario Draghi, “Rus gazına olan bağımlılığımızı süratle azaltmaya kararlıyız” diyerek, İtalya’nın gaz arzını çeşitlendirmek için Katar ile görüşmelerde bulunduğunu açıkladı.

  • Rusya, 29 milyar metreküp doğal gaz ile İtalya’nın en büyük gaz tedarikçisi. Roma’da hükümetin bu ölçünün 16 milyar metreküpünü alternatif tedarik sistemleriyle çeşitlendireceği bildiriliyor.
  • İtalya petrol gereksiniminin yüzde 13’ünü Rusya’dan ithal ediyor.

Çekya’da hükümet, Rusya’dan güç ithalatına yönelik muhtemel bir yasak konusunda net tavır ortaya koymadı. Çünkü hükümet içinde farklı görüşler mevcut. Ekonomistler ise Rus gazının yasaklanmasının iktisat için tehlike yaratacağını savunuyorlar.

  • Çekya, doğal gazının yaklaşık yüzde 90’ını Rusya’dan ithal ediyor.
  • Ülkedeki toplam petrol gereksiniminin yüzde 50’si Rusya’dan sağlanıyor.

Yunanistan Başbakanı Kyriakos Mitsotakis, Rusya’dan güç ithalatını yasaklamanın gerçekçi olmadığını, fakat Moskova’nın harekete geçmesi ve musluğu kapatmaya karar vermesi durumunda Avrupa’nın hazırlıklı olması gerektiğini söz etti.

  • Yunanistan gereksinim duyduğu doğal gazın yüzde 39’unu Rusya’dan ithal ediyor.
  • Ülkenin petrol ithalatının yüzde 26’sı Rusya kaynaklı.

Slovenya’da hükümet, Rusya’dan güç ithalatını yasaklama konusunda rastgele bir açıklama yapmadı. Ülkede tüm büyük güç şirketleri büsbütün yahut kısmen devlete ilişkin ve hükümetin bir hal almasını bekliyorlar.

  • Slovenya doğal gaz ithalatının yüzde 91’ini, Rus gazının baskın olduğu Avusturya’daki Baumgarten gaz merkezinden yapıyor.

Romanya, muhtemel bir güç ithalatı yasağı konusunda şimdi görüş bildirmedi. Lakin AB’yi Rus gazına bağımlılığı sona erdirmeye davet etti.

  • Romanya, son yıllarda güç ithalatında Rusya’ya giderek daha fazla bağımlı hale geldi. İthal edilen gazın yüzde 80’i, petrolün ise yüzde 50’si Rusya’dan geliyor.
BENZER KONULAR